Eximbank đã có ‘ánh sáng cuối đường hầm’

Eximbank đã có ‘ ánh sáng cuối đường hầm ’
Hải Lý
( KTSG ) – Vào thời gian tưởng chừng như cơn bĩ cực đã lên đến đỉnh điểm, doanh thu eo hẹp, tổng tài sản rơi về mức thấp của nhiều năm, tín dụng thanh toán nhúc nhích từng chút từng chút, còn cỗ máy nhân sự vẫn chưa đâu vào đâu, Ngân hàng TMCP Xuất Nhập khẩu ( Eximbank ) có vẻ như đang nhìn thấy le lói “ ánh sáng cuối đường hầm ” .

Eximbank đã có 'ánh sáng cuối đường hầm'
Cổ đông Eximbank đang chờ đợi những nhóm nhà đầu tư mới cả về lượng và chất. Ảnh: THÀNH HOA

Ngày 28-4-2021 khi Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPB) ký thỏa thuận bán 49% cổ phần của Công ty Tài chính FE Credit cho Công ty Tài chính tiêu dùng SMBC (một công ty con của tập đoàn SMBC – Sumitomo Mitsui Banking Corporation Nhật Bản) với giá trị 1,37 tỉ đô la Mỹ, thì những người “vui lây” trong sự kiện này là cổ đông của Eximbank. Nguồn tin đáng tin cậy trong giới tài chính cho biết SMBC chưa dừng lại với khoản đầu tư vào FE Credit. Họ có ý định đầu tư vào chính VPB. Trong đại hội đồng cổ đông thường niên vừa qua, ông Ngô Chí Dũng, Chủ tịch Hội đồng quản trị VPB, thừa nhận room ngoại mới ở mức 20% và VPB tiếp tục đàm phán với các nhà đầu tư chiến lược nước ngoài để huy động thêm vốn, có thể thực hiện vào cuối năm nay.

Theo luật định trong ngành ngân hàng nhà nước Nước Ta, một tập đoàn lớn kinh tế tài chính quốc tế không hề là cổ đông kế hoạch lâu bền hơn và quy mô ( nắm giữ 15 % vốn ) cùng lúc tại hai tổ chức triển khai tín dụng thanh toán. Điều đó có nghĩa nếu tham gia góp vốn đầu tư vào VPB, SMBC phải thoái vốn khỏi Eximbank. Mà công ty con của SMBC đã ký thỏa thuận hợp tác góp vốn đầu tư vào FE Credit .
Ba năm nay Eximbank không hề tổ chức triển khai họp đại hội đồng cổ đông thường niên thành công xuất sắc. Cũng ba năm nay nội bộ Eximbank “ lục đục ” và SMBC từ chỗ tha thiết gắn bó với Eximbank dài hạn, đã tỏ rõ sự “ hờ hững ra mặt ”. Thể hiện rõ nhất là SMBC không cử đại diện thay mặt tham gia hội đồng quản trị Eximbank nữa. Ông Yasuhiro Saitoh, đang ngồi ghế quản trị hội đồng quản trị Eximbank, không còn là người đại diện thay mặt cho SMBC. Theo thông tin hiên chạy, với tư cách cá thể, ông đại diện thay mặt cho một nhóm nhà đầu tư tập hợp xung quanh một người kinh doanh phía Bắc .
Tháng 10-2008, khi tham gia Lễ ký kết thỏa thuận hợp tác góp vốn đầu tư và hợp tác chiến lược SMBC – Eximbank ở Tokyo, người viết bài này đã tận mắt chứng kiến một niềm tin gần như tuyệt đối từ phía đối tác chiến lược Nhật dành cho Eximbank. Họ bỏ ra 225 triệu đô la Mỹ, khoản góp vốn đầu tư lớn nhất nhì vào một ngân hàng nhà nước Nước Ta lúc bấy giờ để chiếm hữu 15 % CP Eximbank. Trước đấy, sáu tháng đầu năm 2008, Eximbank công bố doanh thu trước thuế 723 tỉ đồng, đứng thứ 2 trong khối tổ chức triển khai tín dụng thanh toán CP. Sau thương vụ làm ăn với SMBC, vốn chủ sở hữu và giá trị sổ sách CP EIB của Eximbank cao nhất trong những ngân hàng nhà nước CP .
Nhắc lại chuyện cũ để thấy SMBC thật sự không thuận tiện khi tới đây hoàn toàn có thể sẽ phải nói lời chia tay Eximbank. Đây không phải chỉ là chuyện lời lỗ của một khoản góp vốn đầu tư trong 13 năm, mà còn là một thưởng thức không “ êm thấm ” với một cái kết không ít không mang lại niềm vui .
Vấn đề của Eximbank tới đây, trong trường hợp SMBC ra đi, nhóm nhà đầu tư nào sẽ nhận chuyển nhượng ủy quyền 15 % CP ngân hàng nhà nước ?
Trong cuộc họp đại hội đồng cổ đông thường niên 2020 ngày 26-4-2021, lần tiên phong sau nhiều năm số cổ đông Eximbank xuất hiện đại diện thay mặt cho hơn 94,6 % CP, số lượng kỷ lục. Tuy nhiên 55 % số người tham gia không trải qua quy định đại hội và đại hội bất thành. Ngày hôm sau, trong cuộc họp đại hội đồng cổ đông thường niên tổ chức triển khai lại, hầu hết cổ đông không trải qua quy định đại hội hôm trước, đã không đến dự. Đại hội không hề diễn ra .

Đại diện của SMBC, theo ghi nhận của những người có mặt, đã không xuất hiện trong ngày đại hội hôm sau. Những nhóm nhà đầu tư nhận chuyển nhượng cổ phiếu EIB từ nhóm nhà đầu tư có liên quan đến Ngân hàng Nam Á trước đó đa số cũng không tham dự.

Nhóm nhà góp vốn đầu tư cá thể, tổ chức triển khai có tương quan đến nhóm cổ đông của Ngân hàng Nam Á, hiện đang sở hữu chừng 37-38 % CP Eximbank. Nếu nhận được sự ủng hộ của SMBC họ hoàn toàn có thể có tỷ suất CP 52-53 %, đạt tỷ suất CP chi phối .
Trong khi đó, tỷ suất CP Eximbank của nhóm nhà đầu tư có tương quan đến một người kinh doanh phía Bắc, của nhóm nhà đầu tư tương quan đến bà Ngô Thu Thúy và quỹ VOF do VinaCapital quản trị cùng với 1 số ít pháp nhân và thể nhân quốc tế khác khoảng chừng trên 40 % .
Ngân hàng Ngân hàng Ngoại thương VCB còn nắm giữ 4,82 % CP Eximbank và đứng ở vị trí trung lập .
Các cuộc thương lượng chuyển nhượng ủy quyền CP Eximbank giữa những nhóm nhà đầu tư liên tục sôi động. Một nhóm nhà đầu tư mới có tiềm lực kinh tế tài chính, kinh nghiệm tay nghề kinh doanh thương mại ngân hàng nhà nước và khá có tiếng tăm trong giới kinh tế tài chính đã chào mua CP EIB với giá cao hơn 30 % thị giá EIB trên sàn ( giá đóng cửa ngày 10-5-2021 ) từ một nhóm nhà đầu tư chiếm hữu tầm 14-15 % CP. Cuộc thương lượng chưa chấm hết .
Giờ đây nhóm nhà đầu tư hiện hữu nào nhận chuyển nhượng ủy quyền CP EIB của SMBC sẽ là những cổ đông chi phối Eximbank .

Tính theo thị giá trên sàn, 15% cổ phần Eximbank mà SMBC sở hữu hiện có giá trị khoảng 4.640 tỉ đồng, tương đương 200 triệu đô la Mỹ. Khi mua một tỷ lệ lớn cổ phiếu và có ý nghĩa chi phối ngân hàng như vậy, các giao dịch thỏa thuận thường diễn ra ngoài sàn, tức ngoài biên độ giao dịch quy định. Một cổ đông tổ chức của Eximbank nhận định giá chuyển nhượng có thể được SMBC chấp thuận sẽ cao hơn thị giá trên sàn.

Điều đáng chăm sóc hơn cả là khi SMBC hoàn toàn có thể rời khỏi Eximbank, room quốc tế tại ngân hàng nhà nước sẽ là một khoảng trống lớn, tạo sức mê hoặc đáng kể cho CP EIB .
Eximbank đã tất toán hàng loạt nợ xấu tại Công ty Quản lý tài sản của những tổ chức triển khai tín dụng thanh toán Nước Ta ( VAMC ), đủ điều kiện kèm theo để được Ngân hàng Nhà nước cho phép chia cổ tức bằng CP, dự kiến 18 % như tài liệu đại hội đồng cổ đông đề xuất kiến nghị. Cổ đông Eximbank đang chờ đón những nhóm nhà đầu tư mới cả về lượng và chất. Cục diện ngân hàng nhà nước sắp đổi khác sau bao thăng trầm .